Thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng tuổi
Nguyên tắc làm thực đơn ăn dặm dành cho bé 5 tháng tuổi.
Ở giai đoạn 5 tháng tuổi đa phần các bé đã có nhu cầu gặp cắn và sẵn sàng chuyển sang giai đoạn ăn dặm. Các phương pháp ăn dặm hiện nay được các mẹ áp dụng là ăn dặm truyền thống, ăn dặm kiểu Nhật, ăn dặm bé tự chỉ huy (BLW).
Tuy nhiên đây mới chỉ là giai đoạn đầu của quá trình ăn dặm nên các mẹ nên tuân thủ một số nguyên tắc nhất định về thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng như sau:
Số bữa ăn trong ngày: 1 bữa/ngày. Có thể tăng lên sau khoảng 10 đến 15 ngày khi bé có nhu cầu ăn nhiều hơn.
Lượng sữa công thức/sữa mẹ: Luôn đảm bảo bé được ăn đúng lượng cần thiết theo nhu cầu. Không nên ép bé ăn quá nhiều hay giảm lượng sữa để bé ăn dặm nhiều hơn.
Độ thô của thức ăn dặm: Thức ăn cho bé có thể ở dạng nhuyễn hoặc đủ mềm để bé xử lý nhai và nuốt dễ dàng.
Thực đơn ăn dặm cho trẻ 5 tháng cần theo thứ tự tự nhóm I, nhóm II rồi đến nhóm III
- Nhóm I: Tinh bột và ngũ cốc.
- Nhóm II: Rau củ, quả. Bé mới ăn không nên cho ăn chuối ngay.
- Nhóm III: Thịt gà, thịt lợn, cá trắng.
Tuân thủ theo nguyên tắc ăn từ loãng đến đặc, từ mềm đến cứng để hệ tiêu hóa của bé dễ dàng làm quen với các loại thức ăn mới mẻ này.
Ăn từ ít đến nhiều: Hãy bắt đầu cho bé ăn từng chút một. Để bé tập làm quen cũng như tránh bị rối loạn tiêu hóa.
Ăn ngọt trước mặn sau: Cho bé tập ăn bột ngọt sau đó hãy chuyển sáng bột mặn để tránh việc bé biếng ăn sau này.
Thành phần dinh dưỡng cần thiết khi xây dựng thực đơn ăn dặm 5 tháng tuổi
Với trẻ bú mẹ hoàn toàn thì khi trẻ được 4 tháng tuổi lượng sắt và kẽm dự trữ trong thời kỳ bào thai đã dần cạn và trong sữa mẹ lượng sắt khá ít không đủ để đáp ứng nhu cầu của trẻ.
Với bé trẻ uống sữa công thức thì mẹ không cần lo vấn đề này. Tuy nhiên, khi cho bé 5 tháng ăn dặm thì mẹ vẫn cần đảm bảo cung cấp đủ 4 nhóm chất cần thiết cho bé là chất đạm, đường bột, vitamin và khoáng chất, chất béo.
Bên cạnh đó, chất xơ cũng đóng vai trò quan trọng đối với sự hình thành một hệ tiêu hóa hoàn thiện. Việc bổ sung chất xơ đa dạng thông qua rau củ bằng phương pháp tô màu bữa ăn rất hữu hiệu với trẻ. Hãy luân phiên thay đổi các loại rau sử dụng trong bữa ăn của bé, và cố gẳng sử dụng từ 2 - 3 loại rau mỗi ngày. Một số loại rau lành tính có thể bắt đầu trong thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng như cà rốt, bí đỏ, rau mồng tời, cải bó xôi,...
Những dấu hiệu cho thấy bé đã sẵn sàng ăn dặm
Bé sẽ thể hiện những dấu hiệu để ba mẹ nhận biết rằng bé đã sẵn sàng để bước sang giai đoạn tập ăn rồi nhé. Các dấu hiện điển hình bao gồm:
- Bé đã tự ngồi vững mà không cần sự trợ giúp. Nếu do điều kiện không cho phép cần tập cho bé ăn dặm sớm thì ba mẹ có thể hỗ trợ bằng cách sử dụng ghế tập ngồi hoặc ghế ăn dặm chuyên dụng.
- Bé hợp tác ăn khi mẹ đưa thức ăn vào miệng.
- Bé sẵn sàng nhai bất cứ thứ gì khi được cho ăn hoặc bé nhai chóp chép ngay cả khi trong miệng không có gì cả. Dấu hiệu này rất phù hợp để cho bé ăn dặm theo phương pháp BLW.
- Bé đã có thể dùng tay để cầm nắm bất cứ thứ gì đó bé thấy và cho vào miệng gặm.
- Bé thích thú mỗi khi được ngồi cùng bữa ăn của gia đình.
- Bé nhìn người khác ăn và đưa tay với đồ ăn để cho vào miệng.
Thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng tăng cân, phát triển tốt
1. Bột bí đỏ trộn sữa
Bí đỏ rất nổi tiếng với công dụng tăng cân hiệu quả. Hơn nữa hương vị thơm ngon của loại quả này nên đa phần các bé đều thích.
Cách làm:
- Hấp chín bí đỏ và nghiền/rây nhuyễn.
- Bột ăn dặm pha sẵn hoặc bột tự nấu.
- Trộn 2 nguyên liệu đã sơ chế với sữa rồi cho bé ăn ngay khi còn ấm không nên ăn nguội quá.
2. Bột khoai lang, trứng, súp lơ.
Từ 5 tháng bé đã ăn được lòng đỏ trứng gà rồi nên mẹ yên tâm khi thêm trứng vào thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng nhé.
Cách làm:
- Khoai lang bỏ vỏ, hấp chín nghiền nhỏ và trộn với sữa mẹ hoặc sữa công thức.
- Súp lơ hấp chín và nghiền nhuyễn.
- 1/5 lòng đỏ trứng gà nghiện trộn với sữa.
3. Bột khoai tây, súp lơ, sữa.
Khoai tây được coi là thực phẩm giàu tinh bột an toàn dùng cho trẻ nhỏ. Hơn nữa, những món ăn từ khoai tây rất dễ dụ trẻ nên đây là gợi ý tuyệt vời trong thực đơn ăn dặm dành cho bé 5 tháng.
Cách làm:
Khoai tây và súp lơ hấp chín nghiền nhuyễn rồi trộn với sữa mẹ đặm bảo sệt vừa phải để bé dễ nuốt.
4. Bột thịt gà khoai lang.
Thịt gà là thực phẩm bổ sung đạm lành tính với trẻ trong thời kỳ đầu tập ăn dặm. Ba mẹ nên cho bé tập ăn dặm từ những loại thịt trắng như thịt gà, thịt lợn, thịt cá trắng trước khi cho bé ăn thịt bò hay cá hồi.
Cách làm:
- Chọn phần ức gà hấp rồi xay hoặc băm nhuyễn.
- Khoai lang hấp chín và nghiền nhuyễn.
- Nấu bột chín rồi cho gà và khoai và khuấy đều.
5. Bột thịt lợn rau ngót
Khi bé đã làm quen với thịt gà thì mẹ nên đổi bữa cho bé bằng bột thịt lợn. Thay đổi khẩu vị sẽ giúp thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng tuổi được phong phú hơn, bé sẽ thích thú hơn rất nhiều.
Cách làm:
- Thịt lợn nạc băm nhỏ, sau đó xào chín rồi xay nhuyễn.
- Rau ngót rửa sạch dùng một lượng nhỏ cho vào máy xay hoặc bằm nhỏ.
- Nấu bột chín thì cho thịt và rau vào nấu đến khi rau chín.
Những lưu ý khi nấu các món cháo ăn dặm cho bé 5 tháng tuổi.
Thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng tuổi không hề quá cầu kỳ. Chủ yếu các món từ cháo là chính. Để đảm bảo cháo được ngon và không mất chất dinh dưỡng mẹ cần lưu ý một số vấn đề sau:
Không dùng nước lạnh để nấu cháo cho bé.
Dùng nước lạnh để nấu cháo sẽ khiến hòa tan các chất có trong gạo dễ bay hơi và gạo bị trương lên.
Thay vào đó hãy dùng nước nóng ấm để nấu cháo vừa giữ được dinh dưỡng trong cháo vừa giúp tiết kiệm thời gian nấu cháo nhanh hơn.
Không nên đun cháo (hâm cháo) nhiều lần trong 1 ngày
Ở giai đoạn 5 tháng tuổi lượng cháo của bé ăn rất ít, nên mẹ hãy nấu ít một trong mỗi bữa ăn của trẻ. Hoặc để thuận tiện cho các mẹ bận rộn thì mẹ có thể nấu cháo trắng rồi chia thành từng bữa nhỏ phù hợp với khả năng ăn của bé và bảo quản trong tủ lạnh.
Tuyệt đối mẹ không nên hâm lại cháo nhiều lần. Bởi việc hâm cháo nhiều lần sẽ làm bay mất nhiều loại vitamin và không còn độ thơm ngon vốn có của nó. Trường hợp bé không ăn hết trong cữ ăn thì ba mẹ nên ăn hoặc bỏ đi thay vì hâm lại để cho bé ăn.
Nên lựa chọn các loại rau củ theo mùa để đảm bảo an toàn thực phẩm.
Rau củ theo mùa sẽ đảm bảo được độ tươi ngon và tránh được các vấn đề như dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc bảo quản hay các giống cây biến đổi gen... Đảm bảo an toàn cho sức khỏe của trẻ cũng như giúp bé cảm nhận đúng vị ngon của rau của, trái cây.
Ngoài ra, nếu các bạn có điều kiện thì tốt nhất gia đình nên sử dụng các loại rau củ tự trồng và trồng theo phương pháp hữu cơ không sử dụng phân hóa học, thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật.
Không rã đông thực phẩm bằng nước nóng hay để nhiệt độ phòng.
Nguyên tắc rã đông thực phẩm đúng cách và đảm bảo chất dinh dưỡng là chuyển từ ngăn đông xuống ngăn mát và từ ngăn mát ra nhiệt độ phòng cho thực phẩm hết lạnh mới đun nấu.
Mẹ không nên chuyển thực phẩm từ ngăn đông ra bên ngoài ngay hay sử dụng nước nóng để để ra đông thực phẩm. Bởi các phương pháp rã đông này sẽ khiến thực phẩm dễ bị nhiễm khuẩn và mất chất đặc biệt là các loại thịt cá. Khi sử dụng các thực phẩm này trong thực đơn ăn dặm cho bé 5 tháng sẽ khiến bé bị ngộ độc, rối loạn tiêu hóa.
Nếu gia đình có lò vi sóng hoặc thiết bị rã đông chuyên dùng thì mẹ có thể sử dụng để tiết kiệm thời gian nhé.
Qua bài viết này, mình hy vọng rằng đã cung cấp đầy đủ thông tin để trang bị cho các mẹ vững vàng bước vào "cuộc chiến" ăn dặm không nước mắt, không la mắng cùng con yêu. Chúc các mẹ thành công.
